We blijven Fairtrade Gemeente!

De gemeente Wijchen mag zich ook de komende twee jaar weer Fairtrade Gemeente noemen. De landelijke commissie heeft de aanvraag van de kerngroep opnieuw positief beoordeeld. Er ligt een helder impactplan voor de komende twee jaar. Daarbij blijft de focus blijft liggen op jongeren (de consumenten van de toekomst!) en bedrijven: op welke manier kunnen en willen zij bijdragen aan eerlijke handel en duurzaamheid. Er zijn plannen voor een duurzame route en natuurlijk blijft Wijchen deelnemen aan de jaarlijkse Fairtrade Weken en andere publieksacties. De gemeente voldoet bovendien aan de eis dat zij actief ondersteunt, Fairtrade‑producten gebruikt en een duurzaam inkoopbeleid voert. Ook zijn er voldoende Fairtrade‑deelnemers in Wijchen — zoals horeca, maatschappelijke instellingen, onderwijs en bedrijven. Het is belangrijk dat dit aantal blijft groeien om de titel te behouden.

Met Fairtrade willen we de wereld eerlijker maken. Dat doen we door middel van betere handelsvoorwaarden voor miljoenen boeren en werknemers op plantages wereldwijd, m.n. in landen rond de evenaar. Het gaat dan om producten als  thee, koffie, chocolade, rietsuiker, rijst, kokosmelk, bananen, specerijen (curry’s) en broodbeleg zoals chocolade- of notenpasta, maar ook om vruchtensap, wijn, bloemen, katoen en cosmetica. In de westerse wereld gebruiken we die producten veel en graag, maar daarmee hebben we ook een verantwoordelijkheid.
Bij elk Fairtrade product dat je koopt, weet je zeker dat de boer een minimumprijs ontvangt (en meer als de prijs op de wereldmarkt hoger is) én een premie om te kunnen investeren in de gemeenschap (gezondheidszorg, onderwijs of milieumaatregelen). Verder maakt Fairtrade zich sterk voor veilige werkomstandigheden, de positie van vrouwen, het tegengaan van kinderarbeid, lokale training en ondersteuning zodat boeren zich bijvoorbeeld kunnen aanpassen aan het snel veranderende klimaat.

Fairtrade is een onafhankelijk en volgens de Consumentenbond sterk keurmerk. Daarnaast gaat het bij Fairtrade om een wereldwijde beweging. Er zijn ruim 2100 Fairtrade Towns in 36 landen; in Nederland hebben 58 gemeenten de titel en zijn 25 gemeenten hard op weg om deze te behalen. Op deze manier maken we samen, dichtbij de consument, de wereld eerlijker, met gelijke kansen voor iedereen.

Wijchen is sinds 2021 Fairtrade Gemeente. In aanvulling daarop heeft de gemeente Wijchen in 2024 besloten zich aan te sluiten bij de campagne Gemeenten4GlobalGoals van de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG). Dit betekent dat de gemeente de 17 duurzame doelen van de Verenigde Naties voor 2030 zo veel mogelijk wil toepassen bij keuzes die gemaakt worden.

Winactie Buy fair, feel good

Tijdens de Fairtrade Weken in mei 2026 organiseerden we twee publieksacties in Wijchen. Op 9 mei lieten we mensen die langs de Wijchense Wereldwinkel liepen, zien welke Fairtrade producten er allemaal al te koop zijn, alleen al bij PLUS Supermarkt. Ook verwezen we hen naar de winactie een week later, bij de PLUS. Op zaterdag 16 mei konden klanten van PLUS een prijs winnen met een minimum aantal Fairtrade producten in hun boodschappenkar. We vonden het wel zo eerlijk om daarbij op te schalen van een aantal theezakjes bij één of twee producten via een reep chocolade bij drie of vier naar de hoofdprijs van een doosje met ingrediënten voor een Fairtrade banananbrood bij vijf producten. Het doosje werd in het kader van de landelijke actie gesponsord door de landelijke PLUS. Ook onze lokale supermarkt werkte enthousiast mee.

Als je een Fairtrade product in je boodschappenmandje legt, heb je al een reden om je goed te voelen. Boeren ontvangen immers een betere prijs voor hun oogst en werknemers een beter loon voor hun werk. Zo ontstaat er ruimte om te investeren in hun gezin, gemeenschap, milieuvriendelijke landbouw en hun eigen toekomst. En dat al bij de aankoop van één enkel product. En het mooie? Voor jou verandert er eigenlijk niet zo veel.

Je koopt nog steeds koffie.
Je pakt nog steeds een banaan.
Je eet nog steeds chocolade.
Alleen kies je dit keer fair.
En dat voelt goed.

Ook handig om te weten: er zijn steeds meer Fairtrade producten verkrijgbaar in huismerken en ook bij goedkopere supermarkten zoals Lidl. Dit betekent dat Fairtrade lang niet altijd duurder is (!), terwijl de boer of producent wél eerlijk betaald wordt en de coöperatie waartoe die behoort, de premie ontvangt.

Minder fast meer fair

Wat vertellen de labels in je kleding en keurmerken op voeding over de herkomst van een product? En hoe verdeel je het geld dat een consument uitgeeft aan kleding of voeding, eerlijk over de handelsketen? 🌎💚Een hele puzzel, leerden vierdeklassers van het Maaswaal College locatie havo-atheneum-gymnasium tijdens gastlessen over eerlijke handel door Nina en Roos van Young & Fair.

De lessen passen prima bij het project in de UNESCO-week: De weg van het product. Daarbij onderzoeken leerlingen hoe een door hen gekozen product tot stand komt, bijv. Nutella of een iPhone. Waar komen de grondstoffen vandaan, hoe wordt het product gemaakt en welke gevolgen heeft dat?

Bij Fair Wear wisten de leerlingen zich goed te verplaatsen in de verschillende rollen binnen de handelsketen. De fabrieksdirecteuren kregen scherpe vragen over loon en arbeidsomstandigheden. Dat het allemaal minder eenvoudig is dan gedacht doet er dan even niet toe. Hoe dan ook: als consument heb je invloed! BUY FAIR FEEL GOOD
☕️🫖🍫🥜🥥🍍🥭🍷🌹👖

Samen sterk

De Wijchense Wereldwinkel en Fairtrade Wijchen samen sterk tijdens het evenement Wereldvrouwen op 28 maart 2026 in ’t Mozaïek en De Bibliotheek Wijchen, nog naar aanleiding van Wereld Vrouwendag
(8 maart). Waarom? Bij Fairtrade krijgt de positie van vrouwen veel aandacht. “Wanneer vrouwen sterker staan, wordt de hele gemeenschap sterker”, aldus Marloes Groenewegen, CEO Fairtrade Nederland.

Het aantal bezoekers van het evenement viel wat tegen, maar de gesprekken, aangezwengeld via de vegan, Fairtrade kokosballetjes of de Fairtrade chocola, waren er niet minder enthousiast om. We merken dat veel mensen inmiddels wel bekend zijn met het begrip ‘Fairtrade’, hoewel er nog altijd veel te vertellen valt over wat het echt betekent, allereerst voor de boer of arbeider op de plantage. Een van de bezoekers herkende producten uit haar land van herkomst. Zij trots, wij blij.

Wijchense kinderen bedanken de boer

In de weken voor Sinterklaas 2025 maakte ook het kernteam Wijchen zich sterk voor eerlijke chocola. We hebben wel 450 kleurplaten uitgedeeld, o.a. bij de intocht van de Sint, bij het kindercollege en op de Markt. Bij al die gezinnen is het verhaal van Fairtrade in elk geval even in beeld geweest.
In totaal 40 kinderen hebben hun best gedaan iets moois van te maken van de kleurplaat en hem nog ingeleverd ook! Dat verdient op zichzelf al een groot compliment. Lina, Vesper, Oliver, Sofia, Bella, Lucie en Ruby hebben een eerlijke en heerlijke eerste of tweede prijs gewonnen (met certificaat!) in de verschillende leeftijdcategorieën. Wethouder Bea Schouten reikte de prijs op 15 december uit in het Huis van de Gemeente.

Waar heeft de jury (twee mensen uit het kernteam, een van de Wereldwinkel en twee jonge Wijchenaren) op gelet?
– is er voldoende zorg aan de tekening besteed, bijv. helemaal ingekleurd
– creativiteit: origineel kleurgebruik; op elkaar afgestemde kleuren of juist veel verschillende; een vrolijke uitstraling van de kleuren; elementen toegevoegd, bijv. versiering in de kleren van de koffieboeren
– en, als het heel moeilijk kiezen was: de boodschap aan de boer op de achterkant.

Dag van de Ommetjes

Ook dit jaar weer was Henk namens Fairtrade Wijchen present bij de Dag van de Ommetjes, op 9 september 2025. De Ommetjes bestaan uit een kleine tien wandelroutes van ca. 5 km door de diverse wijken en gebieden van de gemeente Wijchen. Een initiatief van o.a. Wijchen Gezond en de leefbaarheidsgroep Wijchen Noord. Het is een geweldige manier om, ook als Wijchenaar, nog onbekende plekken in de gemeente te leren kennen. Gezond, verbindend (h)eerlijk, want op de Dag van de Ommetjes starten we met een Fairtrade bakkie koffie of thee.

Gastlessen schot in de roos

Op 16 april 2025 gaven gastdocenten Bo en Rob van Young & Fair gastlessen Fair Food en Fair Fashion bij het Maaswaal College in Wijchen, aan leerlingen van 4 havo en 4 vwo. Waardevol daarbij was de koppeling aan het project De weg van het product in de UNESCO-week: waar komt een product, zoals Nike-schoenen of een iPhone, eigenlijk vandaag en wat betekent dat? Natuurlijk gaan mensen van 15, 16 jaar niet opeens massaal over naar het kopen van Fairtrade producten, maar er is zeker een zaadje gepland.
De gastdocenten, hier en daar ondersteund door leden van de kerngroep, zetten leerlingen actief aan de slag met het herkennen van het Fairtrade-logo of de labeltjes in hun kleding. Vooral het spel bij Fair Fashion sloeg aan. Leerlingen kregen een rol, van fabrieksdirecteur tot consument, en moesten een stapeltje munten over alle deelnemers in de keten verdelen. Hoe fair ben jij?
Ook bij de locatie mavo-vmbo van de school zijn gastlessen verzorgd, gekoppeld aan een kledingmarkt in Wijchens Warmste Week. En gastdocent Roos verzorgde op 5 november een zgn. Kindercollege over Fair Fashion voor kinderen van groep 7 en 8 basisschool. Voor herhaling vatbaar!

Van Fast naar Fair

Wist je dat je bij de Wijchense Wereldwinkel ook sjaals, hoeden, tassen en sieraden kunt kopen? Op zaterdag 11 mei 2024 zette de kerngroep kleding in het zonnetje die al iets minder ‘fast’ gemaakt wordt en iets meer ‘fair’.  Bij de uitgestalde voorbeelden kregen voorbijgangers ook een lijstje van winkels in Wijchen waar al iets op dit gebied te vinden is. Dat lijstje is zeker nog niet compleet.
Eerlijke kleding en accessoires worden gemaakt van duurzame of milieuvriendelijke materialen en geproduceerd met respect voor de arbeiders en het milieu. Vraag er eens naar in een winkel. Dat kan echt helpen om het aanbod te vergroten.
Nog beter, gezien de tonnen met kleding die elders in de wereld op stapels afval terechtkomen: koop iets dat lang meegaat, koop minder of tweedehands.

De kracht van vrouwen

Fairtrade heeft oog voor een eerlijk, leefbaar loon en daarbij speciaal de positie van vrouwen. Emancipatie en participatie versterken de kracht van vrouwen als belangrijke dragers van de gemeenschap. Wat fijn dat we op 17 april 2024 in het Noorderlicht een lezing mochten verzorgen om de leden van het Koninklijke NVVH Vrouwennetwerk afdeling Wijchen bewust te maken van het belang van Fairtrade. De circa 20 deelnemers luisterden met veel belangstelling. Aannames werden bevestigd of juist niet, (kritische) vragen gesteld, producten herkend of voor het eerst gezien. Leuk om met deze geïnteresseerde groep te werken!

Leve de kringloop

In april 2024 mocht Hetty van Dalen namens de kerngroep Fairtrade Wijchen een mooi bedrag ontvangen van kringloopwinkel Vraag & Aanbod, die toen 25 jaar bestond. Zo kunnen we nog meer doen om Fairtrade en duurzaamheid op de kaart te zetten.
Bij stichting Vraag & Aanbod steken tientallen vrijwilligers elke week weer de handen uit de mouwen om spullen in de nemen, te sorteren, te beprijzen, uit te stallen en te verkopen. Daarmee halen ze jaarlijks een bedrag van tienduizenden euro’s op. Dit gaat naar goede doelen in Wijchen en elders, ook internationaal.
Niet alleen Fairtrade staat bij ons hoog in het vaandel, dat geldt ook voor duurzaamheid in de brede zin van het woord. Vandaar dat we vanuit de wereldwijd afgesproken Global Goals van de Verenigde Naties (SDG’s) graag zien dat producten weer een nieuw leven krijgen. Iedereen die bruikbare spullen inlevert of koopt bij een kringloopwinkel draagt daaraan bij.