Minder fast meer fair

Wat vertellen de labels in je kleding en keurmerken op voeding over de herkomst van een product? En hoe verdeel je het geld dat een consument uitgeeft aan kleding of voeding, eerlijk over de handelsketen? 🌎💚Een hele puzzel, leerden vierdeklassers van het Maaswaal College locatie havo-atheneum-gymnasium tijdens gastlessen over eerlijke handel door Nina en Roos van Young & Fair.

De lessen passen prima bij het project in de UNESCO-week: De weg van het product. Daarbij onderzoeken leerlingen hoe een door hen gekozen product tot stand komt, bijv. Nutella of een iPhone. Waar komen de grondstoffen vandaan, hoe wordt het product gemaakt en welke gevolgen heeft dat?

Bij Fair Wear wisten de leerlingen zich goed te verplaatsen in de verschillende rollen binnen de handelsketen. De fabrieksdirecteuren kregen scherpe vragen over loon en arbeidsomstandigheden. Dat het allemaal minder eenvoudig is dan gedacht doet er dan even niet toe. Hoe dan ook: als consument heb je invloed! BUY FAIR FEEL GOOD
☕️🫖🍫🥜🥥🍍🥭🍷🌹👖

Samen sterk

De Wijchense Wereldwinkel en Fairtrade Wijchen samen sterk tijdens het evenement Wereldvrouwen op 28 maart 2026 in ’t Mozaïek en De Bibliotheek Wijchen, nog naar aanleiding van Wereld Vrouwendag
(8 maart). Waarom? Bij Fairtrade krijgt de positie van vrouwen veel aandacht. “Wanneer vrouwen sterker staan, wordt de hele gemeenschap sterker”, aldus Marloes Groenewegen, CEO Fairtrade Nederland.

Het aantal bezoekers van het evenement viel wat tegen, maar de gesprekken, aangezwengeld via de vegan, Fairtrade kokosballetjes of de Fairtrade chocola, waren er niet minder enthousiast om. We merken dat veel mensen inmiddels wel bekend zijn met het begrip ‘Fairtrade’, hoewel er nog altijd veel te vertellen valt over wat het echt betekent, allereerst voor de boer of arbeider op de plantage. Een van de bezoekers herkende producten uit haar land van herkomst. Zij trots, wij blij.

Wijchense kinderen bedanken de boer

In de weken voor Sinterklaas 2025 maakte ook het kernteam Wijchen zich sterk voor eerlijke chocola. We hebben wel 450 kleurplaten uitgedeeld, o.a. bij de intocht van de Sint, bij het kindercollege en op de Markt. Bij al die gezinnen is het verhaal van Fairtrade in elk geval even in beeld geweest.
In totaal 40 kinderen hebben hun best gedaan iets moois van te maken van de kleurplaat en hem nog ingeleverd ook! Dat verdient op zichzelf al een groot compliment. Lina, Vesper, Oliver, Sofia, Bella, Lucie en Ruby hebben een eerlijke en heerlijke eerste of tweede prijs gewonnen (met certificaat!) in de verschillende leeftijdcategorieën. Wethouder Bea Schouten reikte de prijs op 15 december uit in het Huis van de Gemeente.

Waar heeft de jury (twee mensen uit het kernteam, een van de Wereldwinkel en twee jonge Wijchenaren) op gelet?
– is er voldoende zorg aan de tekening besteed, bijv. helemaal ingekleurd
– creativiteit: origineel kleurgebruik; op elkaar afgestemde kleuren of juist veel verschillende; een vrolijke uitstraling van de kleuren; elementen toegevoegd, bijv. versiering in de kleren van de koffieboeren
– en, als het heel moeilijk kiezen was: de boodschap aan de boer op de achterkant.

Dag van de Ommetjes

Ook dit jaar weer was Henk namens Fairtrade Wijchen present bij de Dag van de Ommetjes, op 9 september 2025. De Ommetjes bestaan uit een kleine tien wandelroutes van ca. 5 km door de diverse wijken en gebieden van de gemeente Wijchen. Een initiatief van o.a. Wijchen Gezond en de leefbaarheidsgroep Wijchen Noord. Het is een geweldige manier om, ook als Wijchenaar, nog onbekende plekken in de gemeente te leren kennen. Gezond, verbindend (h)eerlijk, want op de Dag van de Ommetjes starten we met een Fairtrade bakkie koffie of thee.

Gastlessen schot in de roos

Op 16 april 2025 gaven gastdocenten Bo en Rob van Young & Fair gastlessen Fair Food en Fair Fashion bij het Maaswaal College in Wijchen, aan leerlingen van 4 havo en 4 vwo. Waardevol daarbij was de koppeling aan het project De weg van het product in de UNESCO-week: waar komt een product, zoals Nike-schoenen of een iPhone, eigenlijk vandaag en wat betekent dat? Natuurlijk gaan mensen van 15, 16 jaar niet opeens massaal over naar het kopen van Fairtrade producten, maar er is zeker een zaadje gepland.
De gastdocenten, hier en daar ondersteund door leden van de kerngroep, zetten leerlingen actief aan de slag met het herkennen van het Fairtrade-logo of de labeltjes in hun kleding. Vooral het spel bij Fair Fashion sloeg aan. Leerlingen kregen een rol, van fabrieksdirecteur tot consument, en moesten een stapeltje munten over alle deelnemers in de keten verdelen. Hoe fair ben jij?
Ook bij de locatie mavo-vmbo van de school zijn gastlessen verzorgd, gekoppeld aan een kledingmarkt in Wijchens Warmste Week. En gastdocent Roos verzorgde op 5 november een zgn. Kindercollege over Fair Fashion voor kinderen van groep 7 en 8 basisschool. Voor herhaling vatbaar!

Van Fast naar Fair

Wist je dat je bij de Wijchense Wereldwinkel ook sjaals, hoeden, tassen en sieraden kunt kopen? Op zaterdag 11 mei 2024 zette de kerngroep kleding in het zonnetje die al iets minder ‘fast’ gemaakt wordt en iets meer ‘fair’.  Bij de uitgestalde voorbeelden kregen voorbijgangers ook een lijstje van winkels in Wijchen waar al iets op dit gebied te vinden is. Dat lijstje is zeker nog niet compleet.
Eerlijke kleding en accessoires worden gemaakt van duurzame of milieuvriendelijke materialen en geproduceerd met respect voor de arbeiders en het milieu. Vraag er eens naar in een winkel. Dat kan echt helpen om het aanbod te vergroten.
Nog beter, gezien de tonnen met kleding die elders in de wereld op stapels afval terechtkomen: koop iets dat lang meegaat, koop minder of tweedehands.

De kracht van vrouwen

Fairtrade heeft oog voor een eerlijk, leefbaar loon en daarbij speciaal de positie van vrouwen. Emancipatie en participatie versterken de kracht van vrouwen als belangrijke dragers van de gemeenschap. Wat fijn dat we op 17 april 2024 in het Noorderlicht een lezing mochten verzorgen om de leden van het Koninklijke NVVH Vrouwennetwerk afdeling Wijchen bewust te maken van het belang van Fairtrade. De circa 20 deelnemers luisterden met veel belangstelling. Aannames werden bevestigd of juist niet, (kritische) vragen gesteld, producten herkend of voor het eerst gezien. Leuk om met deze geïnteresseerde groep te werken!

Leve de kringloop

In april 2024 mocht Hetty van Dalen namens de kerngroep Fairtrade Wijchen een mooi bedrag ontvangen van kringloopwinkel Vraag & Aanbod, die toen 25 jaar bestond. Zo kunnen we nog meer doen om Fairtrade en duurzaamheid op de kaart te zetten.
Bij stichting Vraag & Aanbod steken tientallen vrijwilligers elke week weer de handen uit de mouwen om spullen in de nemen, te sorteren, te beprijzen, uit te stallen en te verkopen. Daarmee halen ze jaarlijks een bedrag van tienduizenden euro’s op. Dit gaat naar goede doelen in Wijchen en elders, ook internationaal.
Niet alleen Fairtrade staat bij ons hoog in het vaandel, dat geldt ook voor duurzaamheid in de brede zin van het woord. Vandaar dat we vanuit de wereldwijd afgesproken Global Goals van de Verenigde Naties (SDG’s) graag zien dat producten weer een nieuw leven krijgen. Iedereen die bruikbare spullen inlevert of koopt bij een kringloopwinkel draagt daaraan bij.

Wereldvrouwendag

Op 8 maart 2024, Internationale Vrouwendag, was Fairtrade Wijchen samen met de Wijchense Wereldwinkel present tijdens het evenement van Wereldvrouwen in cultureel centrum ’t Mozaïek. Fairtrade draagt namelijk ook bij aan doel 5 van de Global Goals van de Verenigde Naties: Gendergelijkheid.
Met dit doel willen we wereldwijd de positie van m.n. vrouwen versterken: minder discriminatie en geweld. Vrouwen moeten ook hun eigen inkomen kunnen verdienen en kunnen deelnemen aan de politiek. Zo telt hun stem ook mee en dat is belangrijk voor de hele gemeenschap waarin zij leven.

Wijchen ook Global Goals-gemeente

Eind 2024 heeft de gemeente Wijchen besloten zich in elk geval inhoudelijk aan te sluiten bij de campagne Gemeenten4GlobalGoals van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG). Extra geld is er (nog) niet: de rijksoverheid gaat immers fors bezuinigen (het ‘ravijnjaar’ 2026).
De doelen en ambities van de Global Goals zijn nu gekoppeld aan het Strategisch Kompas Wijchen 2035. Op die manier wordt zichtbaar op welke manier de keuzes van de gemeente bijdragen aan deze duurzame doelen van de Verenigde Naties. Die worden ook wel SDG’s genoemd: Sustainable Development Goals.

Een paar keer per jaar overlegt de kerngroep met de beleidsambtenaar die verantwoordelijk is voor het strategisch kompas: hoe ver is de gemeente met de SDG’s en hoe kan men die zichtbaarder maken? De kerngroep heeft ook een (zeker niet complete) lijst aangeleverd van allerlei initiatieven in Wijchen die de Global Goals ondersteunen. Meer aandacht ervoor binnen de gemeente kan ook bedrijven en organisaties stimuleren voor Fairtrade en duurzaamheid in het algemeen. Fairtrade draagt bij aan 10 van de 17 duurzame doelen.

In 2023 werd het College van B&W in een motie opgeroepen om de stappen te zetten naar een Global Goals Gemeente. Het College adviseerde toen helaas negatief op de motie. In een gemeenteraads-vergadering waar wij (als kerngroep Fairtrade) hebben ingesproken, werd het onderwerp uitvoerig bediscussieerd. Uiteindelijk stemde de meerderheid van de Raad erin toe dat het besluit van College opnieuw bekeken moest worden. De algemene stemming was dat men de ‘global goals-gedachte’ wel zag zitten en het een goede kans wilde geven met ambtelijke ondersteuning.